Achttien

“Het leven begint pas echt als je geen schelletjes meer krijgt bij de slager” Nu Mattis bijna 18 is, begint hij over de essentie van het leven na te denken. Daar ben ik ergens wel blij om, maar toch heb ik er een dubbel gevoel bij. Als ik bedenk hoeveel gesprekken ik met hem in de afgelopen jaren heb gevoerd, over de moeizame schoolcarrière, over de puberale uitspattingen, over het belang van studeren, over de studiekeuze, over een job kiezen die je graag doet, over geld verdienen, over de realiteit van het leven, begint het bij hem pas te dagen dat het menens is door een quote van TikTok over schellekes. Je zou voor minder beginnen twijfelen aan je opvoedkundige capaciteiten.

Leeftijd is maar een getal, zeggen we wel eens. Daar ben ik het volledig mee eens. Behalve voor wie 18 wordt. Geen enkele andere leeftijd heeft zoveel concrete impact op je leven. Het bepaalt wat je kan doen, mag doen en moet doen… Zo mag hij binnenkort gaan stemmen, kan hij in auto rijden, moet hij gaan werken, mag hij alleen gaan wonen, en moet hij zich beginnen voorbereiden om zelfstandig zijn boontjes te leren doppen. Maar dat zijn nu net allemaal zaken waar hij zijn hele leven al van droomt. Toen hij nog een kleuter was, en voor zijn leeftijd verrassend goed kon praten, zei hij ooit dat hij er zo naar uitkeek om volwassenen te zijn, gewoon omdat hij dan zelf kon beslissen wat hij deed en wanneer hij iets deed. En zie, het lijkt alsof ik even met mijn ogen heb geknipperd en nu is het al bijna zover: over een paar dagen wordt deze welbespraakte hummel 18.

Toch voel ik de laatste weken, nu die datum in zicht komt, wat aarzeling en twijfel of hij er wel al klaar voor is. Misschien ook omdat zijn verjaardag net valt in de maand waarin hij stage moet doen. Dat lijkt verdacht veel op werken, zegt hij, en weet je wat, het is zelf erger dan werken, want je hebt de woensdag geen halve dag vrij en je wordt er niet eens voor betaald. Tja, hij heeft een punt.

In de week ervoor pols ik voorzichtig naar zijn verwachtingen voor de grote dag. Gewoon om te weten of ik taart zou bestellen, familie moet uitnodigen of een restaurant moet reserveren. Hij antwoordt wat gelaten dat hij vooral niet te veel tamtam wil. Zolang we maar pita bestellen en hij in het weekend mag uitgaan, heeft hij geen nood aan feestelijke uitspattingen. Als moeder snap je de hint natuurlijk. Je moet zelf ook schakelen naar de mijn-kind-is-geen-kind-meer-modus. En dus neem ik me voor het heel sereen te houden, en mij vooral niet te bezondigen aan kinderlijk feestgedoe…

Maar aan de andere kant. Je kan zo’n bijzondere dag toch ook niet zomaar laten passeren. Het is ten slotte het symbolische en definitieve afscheid van zijn kindertijd, een periode die nooit meer terugkomt. Dus besluit ik dat het geen kwaad kan toch eens te gaan rondneuzen in de Action. Het gevolg is dat ik de ochtend van zijn verjaardag, een kwartier vroeger dan normaal moet opstaan, geen tijd heb voor koffie, maar enkel in de weer ben met de voorbereiding van de weliswaar meest serene en zo volwassen mogelijk verjaardags-surprise. Toch word ik wat lauwtjes onthaald als ik om kwart na zeven ‘s morgens zingend zijn kamer binnen kom met een bordje met daarop met twee donuts -die samen een dikke 8 vormen en daarnaast een Capri-Sunneke dat voor 1-tje kan doorgaan, en kaarsjes met 18 vrolijke vlammetjes, en een ballon -en ja- ook een slinger… Hij reageert niet zo enthousiast als je van een jarige zou verwachten. Misschien omdat hij nog maar net wakker is, of omdat het blauwe kaarsvet al op één van die donuts begint te druppen, maar waarschijnlijk ook omdat ik per vergissing van die fopkaarsjes heb gekocht die uit zichzelf weer ontvlammen als je ze uitblaast. Dat was niet de bedoeling, maar het is er teveel aan, zo op zijn nuchtere maag. Hij kan er niet mee lachen, mijn kersverse volwassene.

Uiteindelijk zit er niets anders op dan het ontbijt-op-bed uit de brand te slepen en ermee naar beneden te rennen. Dat is twee verdiepingen ver. Dus probeer ik het onderweg zelf ook nog een paar keer, maar die kaarsen vallen echt niet uit te blazen. En omdat ze zo klein zijn, komen ze nu al vervaarlijk dicht bij de glazuur waardoor die al begint te zweten. Ik kan alleen maar hopen dat het vet in het deeg niet licht ontvlambaar is. Om dat niet proefondervindelijk te moeten vaststellen, zet ik een tandje bij in mijn tocht naar de keuken. Daar vul ik met één hand een kommetje water voor die koppige kaarsen, en met mijn andere probeer ik ze ondertussen van de donuts te pulken zonder mijn vingers te verbranden. Aangezien het er 18 zijn, ben ik daar dus wel even zoet mee. Maar het lukt! En afgezien van een vlek kaarsvet op de glazuur, zien de donuts er nog zeer eetbaar uit.

Ik zit nog wat te bekomen van al het gedoe aan de keukentafel, met eindelijk een kop koffie, als Mattis wat later beneden komt. Zijn humeur is opgeklaard en hij heeft nu blijkbaar wel zin in zijn verjaardagsontbijt. De donut met kaarsvet laat hij liggen als traktaat voor zijn broer, en de ander eet hij met veel smaak op. Als hij naar zijn stage is vertrokken, bedenk ik dat ik bijna in mijn opzet ben geslaagd: het was uiteindelijk toch een hartverwarmend feestelijk momentje, afgezien dan van die kaarsen die van geen ophouden wisten, alsof ze zelf last hadden met het afscheid van hun speelse kindertijd.