Roze humor

De borstverpleegkundige komt de kamer binnen, installeert zich naast mijn bed en vraagt hoe het met me gaat. Het is de eerste dag na mijn operatie die met een medische term ‘tumorectomie’ heet. Nu ben ik net te weten gekomen dat mijn buurvrouw hier in deze ziekenhuiskamer door dezelfde diagnose een mastectomie heeft ondergaan, het wegnemen van haar twee borsten. En dat ik hier dus naast haar lig te herstellen van niets meer dan een sneetje in mijn borst en ééntje onder mijn oksel. Maar goed. Die borstverpleegkundige vraagt enkel aan mij hoe het gaat. Ik wil antwoorden maar ben wat afgeleid. Ik heb bij het binnenkomen namelijk gezien dat die verpleegster een doos bij zich had. Omdat ik het hoofdeinde van mijn bed wat heb opgericht om met haar te praten, valt ook die doos binnen mijn vizier. Hij staat naast haar op de grond. Het is een witte karton waarin 6 flessen wijn zouden passen. Dat het geen wijn zal zijn, heb ik wel door, tenzij dit een sketch zou zijn in ´’Loslopend Wild’ en haar volgende vraag nu zal zijn: ‘Wit wijntje?’

Voor wie het hoort donderen in Keulen, ‘Loslopend Wild’ is een satirisch tv programma met korte sketches waarin vrouwen nogal vaak absurde of zelfs dramatische situaties ontmijnen door met een afgestreken gezicht ‘Wit wijntje?’ te vragen, waarna ze meteen een fles en glazen bovenhalen en beginnen te aperitieven alsof er niets is gebeurd. Maar nee, je had het al geraden, dat vraagt die verpleegkundige hier natuurlijk niet. En dus blijf ik me de hele tijd afvragen wat er dan wel in die doos kan zitten en of die überhaupt wel voor mij is bestemd. Om dat te weten te komen moet ik mij eerst focussen en op haar vraag antwoorden. Ik zeg dat ik me wel oké voel en som op waarom: de operatie is achter de rug, de pijnstillers doen hun werk en ik lig in een comfortabel bed dat ik zonder moeite kan oprichten, gewoon maar door op een knop te duwen -een ongelooflijke luxe wanneer je net bent geopereerd. En ja hoor, daarna zie ik haar grijpen naar wat het volgende gespreksonderwerp blijkt te zijn: de doos.

Ze pak hem bij het hengsel op en legt hem nu plat op haar schoot. Ik kijk nieuwsgierig toe hoe ze de bovenkant openmaakt zodat de opening naar mij is gericht en het deksel tegen haar borst leunt, waaruit ik afleid dat ze dit al vaker heeft gedaan. Het eerste wat ik zie, is een roze wikkelpapier waarmee de inhoud nog steeds is afgeschermd voor mijn zicht. Ik hoor het roze papier knisperen in haar handen terwijl ze dat nu ook openvouwt. Er komt een kussen tevoorschijn in de vorm van een roze hart. Het blijkt een soort okselkussen te zijn. De verpleegkundige demonstreert hoe je het kan gebruiken om eventuele pijn in je oksel of arm te verlichten. Ik heb nog geen last van pijn in mijn oksel waardoor mijn blik stiekem terug afdaalt naar de doos. Daar liggen nog een reeks zalfjes en flacons. Dit zijn allerlei producten die van pas kunnen komen in de nabehandeling,’ licht de verpleegster beknopt toe, ‘maar die zaken moet je zelf later maar eens op je gemak bekijken.’ Haar rest alleen nog een toelichting te geven over het grootste object dat tussen die producten ligt te blinken.

Een boek. Ze neemt het in haar handen en toont mij de roze cover: ‘Bij dit boek hoort een waarschuwing,’ zegt ze wat mysterieus, ‘hierin staan alle mogelijke varianten van verhalen over vrouwen met borstkanker. Het is belangrijk te beseffen dat niet alles op jou van toepassing is. Als je ergens info over wil, raad ik je aan dat op te zoeken in de inhoudsopgave en niet random erin te lezen.’ Ik snap meteen wat ze bedoelt, daarvoor had ik geen boek nodig. Ik heb namelijk net in de praktijk ondervonden dat mijn diagnose niet een copy-paste verhaal is dat bij elke vrouw op dezelfde manier verloopt. Helaas heb je in de realiteit niet de luxe enkel een onderwerp naar keuze uit te pikken. Mijn kamergenote luistert mee. Voor haar is er geen zo’n cadeauxbox vandaag, alsof ik hier een prijs heb gewonnen en zij de verliezer is in dit spel.

Als de verpleegster vertrekt, laat ze de doos achter op het tafeltje bij de muur tegenover mij. « With love, for you » staat er op de zijkant, zie ik nu. Maar ik zeg niets en zwijg in alle talen over mijn roze doos. Ik weet even niet wat zeggen en vraag me af of het gepast is om te vragen of mijn buurvrouw er bij haar eerste operatie ook een had gekregen, of zij het boek heeft gelezen… In plaats daarvan volgt een stilte en ineens heb ik spijt dat het toch niet gewoon een wijnbox was. Dan had ik die ongemakkelijke stilte kunnen breken met de gevleugelde woorden: ‘Wit wijntje?’